ซีอิ๊วขาวและซีอิ๊วดำไม่ใช่ซอสชนิดเดียวกันที่มีเพียงสีอ่อนกับสีเข้ม วิธีผลิตและสูตรต่างกันตามประเทศและยี่ห้อ และในหลายเมนูก็ทำหน้าที่ต่างกัน
| ซีอิ๊วขาว | ซีอิ๊วดำ | |
|---|---|---|
| หน้าที่หลัก | ปรุงเค็มและเพิ่มอูมามิ | เพิ่มสี ความลึก และบางครั้งความหวานกลมกล่อม |
| เนื้อสัมผัส | โดยทั่วไปค่อนข้างเหลว | มักเข้มข้นหรือหนืดกว่าเล็กน้อย |
| การใช้ทั่วไป | จิ้ม หมัก ผัด ปรุงรสประจำวัน | ตุ๋น ข้าวผัด ซอสสีเข้ม |
| ปริมาณ | มักเป็นซอสหลัก | มักใช้เสริมในปริมาณน้อยกว่า |
ซีอิ๊วขาว
ในสูตรอาหารจีนจำนวนมาก คำว่า “ซีอิ๊ว” ที่ไม่ได้ระบุชนิดมักหมายถึงซีอิ๊วขาว ถึงชื่อจะเรียกว่าขาว แต่สีก็ยังเป็นน้ำตาลและอาจมีรสเค็มชัด เหมาะกับการปรุงผัก เส้น น้ำหมัก และน้ำจิ้ม ซีอิ๊วญี่ปุ่นแบบอเนกประสงค์หรือโชยุไม่ใช่ผลิตภัณฑ์เดียวกันทุกประการ แต่ใช้ทำหน้าที่ใกล้เคียงกันในอาหารบ้านหลายเมนูได้
ซีอิ๊วดำ
ซีอิ๊วดำมักใช้เพื่อทำให้อาหารมีสีลึกและรสกลมขึ้น บางยี่ห้อเติมน้ำตาลหรือส่วนผสมอื่น บางยี่ห้อไม่เติม มักใช้ร่วมกับซีอิ๊วขาว โดยซีอิ๊วขาวช่วยปรุงรส ส่วนซีอิ๊วดำช่วยเพิ่มสีและความลึก หากใส่มากเกินไปอาหารอาจสีเข้มและรสหนัก
แล้วซีอิ๊วหวานล่ะ?
ซีอิ๊วหวาน เช่น เกอจัปมานิสของอินโดนีเซีย เป็นอีกกลุ่มหนึ่ง มีความข้นและหวานชัด จึงใช้แทนซีอิ๊วขาวหรือซีอิ๊วดำจีนโดยตรงไม่ได้ ผลิตภัณฑ์รสเห็ดหรือที่ระบุว่าไม่มีกลูเตนก็ควรตรวจส่วนประกอบจริงบนฉลาก
ควรซื้อแบบไหน?
- ต้องการเพียงขวดเดียวใช้หลายเมนู: เลือกซีอิ๊วอเนกประสงค์หรือซีอิ๊วขาว
- ทำอาหารจีนประเภทตุ๋นและผัดบ่อย: มีซีอิ๊วขาวเป็นหลักและซีอิ๊วดำขวดเล็กเสริม
- ทำอาหารญี่ปุ่น: เลือกโชยุหรือซีอิ๊วญี่ปุ่นให้ตรงกับสูตร
- หลีกเลี่ยงกลูเตน: เลือกผลิตภัณฑ์ที่ระบุชัดและอ่านส่วนประกอบ เพราะทามาริไม่ได้ปลอดกลูเตนทุกสูตรโดยอัตโนมัติ
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- ใช้ซีอิ๊วดำแทนซีอิ๊วขาวในปริมาณเท่ากัน
- เติมเกลือมากก่อนที่ซอสจะเคี่ยวข้น
- เลือกจากสีเพียงอย่างเดียวโดยไม่อ่านส่วนประกอบและข้อมูลโภชนาการ
- ลืมว่าถั่วเหลืองเป็นสารก่อภูมิแพ้ และซีอิ๊วหลายชนิดมีข้าวสาลีด้วย
การเก็บรักษา
ทำตามคำแนะนำบนขวด ปิดฝาให้สะอาดและเก็บให้พ้นความร้อนกับแสง ผู้ผลิตบางรายแนะนำให้แช่ตู้เย็นหลังเปิดเพื่อรักษากลิ่นและคุณภาพให้นานขึ้น
คู่มือที่เกี่ยวข้อง
อ่านต่อได้ที่: เส้นข้าว วุ้นเส้น หรือเส้นสาลี เมนูของคุณควรใช้แบบไหน?, เต้าหู้แข็ง เต้าหู้อ่อน หรือเต้าหู้เนื้อเนียน เมนูของคุณควรใช้แบบไหน?, วัตถุดิบเอเชียพื้นฐาน เริ่มจากของไม่กี่อย่างก็ทำได้หลายเมนู.